صفحه اصلی | درباره ما | تماس با ما | پیوندها| تبلیغات | دوشنبه، 23 مهر 1397 - 22:06
  تازه ترین اخبار:
 آخرین مطالب
  شورای‌شهر، مقصر بی‌ثباتی در شهرداری/ افشانی رفتنی‌ است
  چرا زایمان طبیعی بهتر از سزارین است؟
  واکنش‌هایی که باید در مواجهه با قربانیان آزار و اذیت جنسی نشان دهیم
  علم الهدی:ثابت کرده ام که ضد هنر نیستم/ پاسبان حرم امام رضا(ع) هستم اجازه اباحه‌گری نمی‌دهم
  روحانی: آمریکا قادر نیست به سیاست‌های ضدایرانی خود ادامه دهد
  ماجرای سرمقاله های مشترک امروز روزنامه های اصلاح طلب چه بود؟
  آیت الله جنتی استعفا داد/ کاظم صدیقی جایگزین شد
  بالاخره تکلیف بنزین چه می شود؟/ اظهارات متناقض بهارستان و پاستور
  مجلس استیضاح یک وزیر دیگر را هم کلید زد/ جمع آوری 50 امضاء
  چرا اروپا ایران را تنها نگذاشت؟/ فلاحت‌پیشه:با اروپا۸۰درصد مشکلات ناشی ازتحریم آمریکا را رفع می‌کنیم
  امیر حاتمی:اگر در مقابل یاغی‌گری‌ها تلاش نکنیم شاهد ظهور هیتلرهای جدید خواهیم بود
  هشدار وزارت بهداشت/ «نه تنها فقرا بلکه اقشار متوسط جامعه هم در معرض افزایش هزینه‌های درمانی هستند»
  جعفرزاده: وزرا از مجلس فرار نکنند؛ حمله کنند
  سکه در مرز ۴.۲۰۰.۰۰۰ تومان/ نوسان اندک بازار
  لاهوتی: امکان مستنثی‌کردن افشانی وجود ندارد
  مسترکارت منتشر کرد؛ برترین شهرهای مقصد گردشگری کدامند؟
  افشانی رفتنی‌ست/ شورای‌شهر؛ مقصر بی‌ثباتی در شهرداری
  با این ۱۲ برنامه و محصول گوگل را برای همیشه کنار بگذارید
  کری‌خوانی سنگین ربیع‌خواه؛ همه آسیا از پرسپولیس حساب می‌برند
  حضور مدیر عامل شرکت سرمایه گذاری صندوق بازنشستگی کشوری در پتروشیمی جم
  درآمد ۴٫۴ میلیارد دلاری ترکیه از گردشگری سلامت
  عیسی کلانتری: هامون دیگر هامون نمی شود
  چین چگونه از گوگل می‌خواهد تا اقلیت مسلمان اویغور را بچزاند؟
  کاهش خطر ابتلا به سرطان کبد با آسپیرین
  دلیل برگزاری نشست خبری کی‌روش در "پک" چه بود؟
  شکایت بازیکن تیم ملی به پلیس فتا
  حمید استیلی: "پِک" برای همه تیم‌های ملی است
  مهدوی‌کیا در صدر بهترین مدافعان تاریخ جام ملت‌ها
  علت غیبت مشکوک فتحی در استقلال مشخص شد
  ادامه آخرین مطالب
- اندازه متن: + -  کد خبر: 78009صفحه نخست » آخرین اخبارچهارشنبه، 26 اردیبهشت 1397 - 16:51
مهران‌ مدیری زن‌ستیز است؟/ نگاهی به تصویر زنان در برنامه «دورهمی»
جامعه > خانواده - دکتر اعظم راودراد، کارشناس حوزه زنان در نشست "بازنمایی جنسیت در برنامه‌های سیمای ملی با تاکید بر برنامه دورهمی" گفت: مهران مدیری از موقعیت مردانه مسلط در جامعه دفاع می‌کند و این در برنامه دورهمی نیز دیده می‌شد.
  
نشان آنلاین:

به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، نشست تخصصی حلقه مطالعاتی مسائل اجتماعی زنان انجمن جامعه شناسی ایران، با عنوان "بازنمایی جنسیت در برنامه‌های سیمای ملی با تاکید بر برنامه دورهمی" با حضور دکتر مهدی منتظرقائم عضو هیات علمی دانشگاه تهران، دکتر اعظم راودراد عضو هیات علمی دانشگاه تهران و شیما شعاعی، کارشناس علوم ارتباطات و عضو حلقه مطالعاتی مسائل اجتماعی زنان برگزار شد. 


رسانه سعی در تقویت نابرابری دارد

در این نشست، شیما شعاعی؛ عضو حلقه مطالعات زنان انجمن جامعه شناسی با اشاره به اینکه بازنمایی‌ها، یک ساخت رسانه‌ای و زبانی واقعیت هستند و ریشه در گفتمان و ایدئولوژی حاکم دارند، گفت: از آنجایی که سیمای جمهوری اسلامی یک رسانه ملی و سراسری است، بازنمایی‌های آن شناخت و باور عمومی درباره واقعیت را شکل می دهد و تجربه ما از بررسی برنامه‌های مختلف تلویزیون نشان می‌دهد بازنمایی‌های جنسیت زده و تبعیض‌آمیزی در این رسانه تولید و بازتولید شده است. پس می‌توان نتیجه گرفت سیمای ملی ما طی 40سال گذشته برخلاف آنچه در قانون اساسی مبنی بر برابری زنان و مردان و همه احاد جامعه آمده است، عمل کرده البته در این راستا باید در نظر داشت این بازنمایی بر مبنای گفتمان موجود که همان مردسالاری است، شکل گرفته است. 

این عضو حلقه مطالعات زنان در بخش دیگری از اظهارات خود با اشاره رویکرد استوارت هال درباره بازنمایی‌های رسانه‌ای گفت: از آنجایی که بازنمایی‌ها با مناسبات قدرت درآمیخته‌اند؛ تولید و اشاعه معانی مرجح در جامعه که همان مردسالاری یا به عبارتی فرادستی مردان و فرودستی زنان است را تقویت می‌کنند. به بیان دیگر رسانه از طریق برنامه‌های پربیننده‌ای چون دورهمی سعی در تقویت نابرابری دارد. 

وی در بخش دیگری از اظهارات خود با اشاره به اینکه کلیشه‌ها نقش مستمری در بازتولید کلیشه‌های جنسیتی دارند؛ افزود: به طور مثال می توان به موضوع «حق طلاق»، که در واقع وکالت در طلاق است نه اعطای حق، اشاره کرد که از سوی مهران مدیری؛ مجری این برنامه با مفاهیم جنسیت زده‌ای مانند مردان مطیع زنان به مثابه امری طنزآلود مطرح می‌شود، که البته طرح این موضوع بجا بوده اما نه با کلامی غیرتخصصی. این ضعف به دلیل فقدان کارشناس‌ها و متخصصین حوزه جنسیت در نظارت بر محتواست که در اکثر نقاط جهان به دلیل اهمیت توسعه جنسیتی، این نظارت در حوزه فرهنگی وجود دارد. اما در سیمای ملی ما و برنامه‌های پرمخاطب مثل دورهمی دیده نمی‌شود.

او ادامه داد: به عنوان مثال در جایی دیگر در واکنش به زنانی که برای حضور در ورزشگاه دست به تغییر چهره یا به عبارتی مقاومت زده‌اند، دست به تمسخر می زند و آن را بی مورد می دانند. از موارد دیگری که می توان به آن اشاره کرد طرح موضوع «صیغه» به عنوان یک امرپذیرفته اجتماعی و در راستای حمایت از زنان است. 

شعاعی در پایان اظهار کرد: دورهمی همچون اغلب برنامه‌های سیمای ملی سعی دارد گفتمان غالب یا مردسالاری که با مناسبات قدرت گره خورده را بازتولید کند و از این طریق به شکل آگاهانه یا غیرآگاهانه تبعیض علیه زنان را طبیعی و پذیرفته شده جلوه دهد.

موقعیت مسلط مردانه حمایت می شود

سخنران دوم این جلسه دکتر اعظم راودراد، اینگونه سخنان خود را آغاز کرد که: "اگر قرار باشد به برنامه دورهمی بپردازیم، پس نیاز بود که داده‌هایی را در آورده و لااقل چند قسمت را تحلیل کنیم، اما این چیزی که در حال حاضر می‌گویم بر اساس بازتاب‌ها و تحلیل‌های کلی خواهد بود با توجه به قسمت‌هایی که خودم دیدم."

وی افزود: مهران مدیری بعنوان یک هنرمند، شخصی خلاق است و بحث ما اینجا بحث ارزشیابی توان هنری او نیست بلکه هدف ما پرداختن به مسائل اجتماعی لابلای این آثار باید باشد. معمولا رسانه‌ها کمتر پیش می‌آید که باورهای موجود را به چالش بکشند و این چندان عجیب نیست. پس باید ابتدا درباره تحلیل جنسیتی در برنامه‌های صدا و سیما سخن گفت. البته در اینباره مفصلا کار تحقیقاتی شده اما در جمع‌بندی می‌توان گفت تضاد بین زن سنتی و زن مدرن در سیمای ملی مشهود است. فضایی که تصویر زن سنتی در آن غلبه دارد با ویژگی‌های کلیشه ای فرهنگی و سنتی یک مادر، همسر و دارای نقش‌های خانوادگی سنتی و نه اجتماعی. کمتر ما شاهد زن مدیر و توانمندی که حتی در خانواده از پس مشکلات بر بیاید در صدا و سیمای ملی هستیم. پس وقتی از این فضای کلی صدا و سیمای ملی حرکت کنیم به سمت تحلیل برنامه‌ها و بطور مشخص برنامه‌های مهران مدیری و کلیت برنامه‌هایش، می توان از طنزی که تقریبا سال 74 با یک زوج باسم رامین و مریم شروع شد و پرمخاطب شد آغاز کرد. در همه این برنامه‌ها تا به امروز که برنامه دورهمی مدنظر تحلیل ما است، همچنان غلبه زن سنتی را می‌بینیم، همراه با اغراق‌هایی که به طنز برمی‌گردد. البته او هم زن و هم مرد را هجو می کند. اما بحث این است که در عین این هجوسازی، کلیشه‌های مسلط جنسیتی را همچنان پررنگ می‌بینیم و موقعیت مسلط مردانه که در برنامه دورهمی بصورت آشکار و نهان، حمایت می شود. 

راودراد اینگونه ادامه داد که: "مثلا مهران مدیری از واژه زن ذلیلی زیاد در برنامه‌هایش استفاده می‌کند. یا وقتی در سریالی دیگر اینگونه بازنمایی می‌شود که مردی با همسرش با محبت رفتار می کند، مورد تمسخر قرار می گیرد. بنابراین مدیری در کل از موقعیت مردانه مسلط در جامعه دفاع می کند و این در برنامه دورهمی نیز دیده می شد. تصویری که او از مردان مطیع در برنامه‌ها و ساخته‌هایش نشان می داد و به تمسخر می‌کشید تاحدی پارادوکسیکال نیز بوده است. او از یک طرف با تمسخر موقعیت‌های همسردوستی، از موقعیت مسلط مردانه دفاع می‌کند اما از طرفی در جایی نشان میدهد که مردان مدعی قدرت و سلطه در خانه یواشکی به همسرانشان کمک می کنند و البته باز هم بصورت طنز و تمسخرآمیز این موضوع را تصویرسازی می‌کند. پس این رویکرد او در نمایش ها و بازنمایی ها، همواره پارادوکسیکال بوده است.

این استاد دانشگاه اینگونه ادامه داد: برنامه دورهمی دو بخش متفاوت داشت. یکی نمایش ها و یکی بخش گفتگو با مهمانان و افراد در سالن.‌ بازهم می بینیم هجو زنان و مردان در نمایش‌ها صورت می‌گیرد و مثلا سیامک انصاری را می‌بینیم که در دورهمی هم مانند شب‌های برره تنها شخص عاقل در نظر ما و عموم است. اما ویژگی‌های هجوامیز مردان و زنان کاملا" فرق دارد، مردان فرصت طلب و مادی گرا، ولی زنان ساده لوح و فاقد قدرت تشخیص، نشان داده شدند. همین خصوصیات را در یکی از سری‌های دورهمی، کارکتری به نام" قیمت" داشت اما ویژگی زرنگی هم به او داده بود. همسری داشت کاملا مطیع شخصیت قیمت، که معایب او را حتی حسن می دید. این نوع بازنمایی مهران مدیری از نقش های جنسیتی بود.

اما خارج از بخش نمایش، در برنامه دورهمی ما زنان موفقی را هم دربخش گفتگو با مهمانان می‌دیدیدم. در مواردی که این اواخر من به قصد بررسی دیدم، در ظاهر سوالات عمومی بودند و چندان جنسیت زده نبودند اما بخش هایی که زنان و مردان بالا می‌آمدند، با اینکه اغلب زنان خانه دار بودند، گاهی زنان شاغل بودند و اتفاقا شغل های خاصی داشتند. پس در قسمت گفتگو با حضار به نظر من نمی توان گفت چندان کلیشه ای بوده است.

راودرارد در پایان بحث خود را اینگونه جمع بندی کرد: در نهایت اینکه مهران مدیری در صدا و سیما برنامه دارد، کلا نشان این است که رویکرد او با نگاه جنسیتی صدا و سیما که اول توضیح دادم نزدیک است. اما این طنز است. بخش‌های غیرنمایشی برنامه کمتر جنسیت زده بود. اما درباره خود مهران مدیری و بقیه کارهایش می‌توان نکته مثبتی را هم گفت. او از معدود کسانی بوده است که تا امروز زنان را معرفی کرده و با این فعالیت ها زنان توانستند توانمندی تصویری طنز خود را نشان دهند و این موضوع که در برنامه‌های او درباره زنان برجسته شد، می تواند جنبه مثبت برنامه های وی باشد.

برنامه‌های سیمای ملی بازتولید کلیشه‌های جنسیتی است

در ادامه، سخنران سوم این نشست، دکتر مهدی منتظرقائم با اشاره به بخش‌هایی از برنامه دورهمی، همچون حضور مهمان ویژه و صحبت‌های وی در خصوص شرکتش در کلاس آموزشی به دلیل التماس کردن و اصرار او که به عنوان یک زن از موقعیت زنانه خود استفاده کرده یا اینکه در برنامه اعلام کرده بعد از بیرون آمدن از برنامه باید با پدرش تماس گرفته و به او توضیح دهد، گفت: نباید فقط به مهران مدیری ایراد گرفت. نقش مهران مدیری به تنهایی در برنامه برساخته نمی‌شود بلکه در تعامل با زنان شرکت کننده در برنامه برساخته می‌شود و برساخت نقش تنها استراتژیک مهران مدیری نیست بلکه تمام ویژگی‌های سنتی در تعامل با زن ایرانی تحت سلطه مردسالارانه معنا پیدا می‌کند.

منتظرقائم ادامه داد: در جای دیگر صحبت‌های زوجی در خصوص احترام و اعتراف زن بر بی تحمل بودن خودش، اینگونه تحلیل می‌شود که "حضور زنان در این برنامه و بازنمایی که از خود دارند نشان میدهد که این زنان دارای پذیرش بالایی از سلطه مردسالارانه و فرودستی زنانه بوده و مجری را خواسته یا بالاجبار به سمت تقویت منظر مردسالارانه و عرفی سوق می‌دهد و مهران مدیری در این جا به واسطه حضور جنس زن در برنامه در چالش ایدیولوژیک قرار نمی‌گیرد تا مجبور شود گفتمان خود را از حالت جنسیت‌زده خارج کند.

وی اظهار کرد: بایستی در تحلیل هر دو طرف را مد نظر قرار داد نه اینکه صرفا یک برنامه ساز را مورد نقد قرار دهیم و در واقع قالب برنامه که مشارکتی است را نباید نادیده بگیریم. هرچند در این آیتم مشارکتی نوع مخاطب، پوشش و... پیش بینی شده و صدا و سیما جانب احتیاط را رعایت می‌کند اما با این حال نقش‌ها و گفتگوهایی که در این فضا شکل می‌گیرد خواسته یا ناخواسته پذیرش تسلط مردانه و فرودستی زنانه است.

این استاد دانشگاه در آخر سخنرانی خود در خصوص اینکه برای برون رفت ازین مسئله چه باید کرد گفت: آیا 40 میلیون زن ایرانی نقشی در کنش، نظریه پردازی و ظلم‌هایی که به آنها می‌شود ندارند؟ مکانیسم‌های مشارکت و هم‌افزایی مهم است. اولین اقدام این است است که از استراتژی فرافکنی دست برداشته و دست به عمل بزنیم.

   
  

اضافه نمودن به:     Share/Save/Bookmark

نظرات کاربران: 1 نظر (فعال: 1 ، در صف انتشار: 0، غیر قابل انتشار: 0)
مرتب سازی بر حسب ( قدیمیترین | جدیدترین | بیشترین امتیاز | کمترین امتیاز | بیشترین پاسخ | کمترین پاسخ)
با درود و سپاس امیدورام نظر اینجانب مورد توجه جناب دکتر واقع بشود.
اگر بحث به شکل واقعی در راستای مبارزه با تبعیض جنسیتی هست در اینصورت بکار گیری کلمه زن به شکل مفرط در مطلب نوشته شده توسط جناب دکتر نمونه ای بارزی از تلاش برای ایجاد تفکیک جنسیتی می باشد.
لذا در صورتی که هدف تشویق دیدگاه برابری جنسی باشد به جای استفاده از کلمات مرد و یا زن می بایستی که از کلمه ای انسان استفاده کرد.
متاسفانه در دیدگاه فکری نویسنده ای محترم نه تنها اثری از تشویق در راستای برابری جنسیتی نیست بلکه پا فراتر نهاده اند و تمایل به بالاتر جلوه دادن جنسیت زن ها کرده اند و لذا نقطه نظر های فیمنیستی را تداعی می کنند. لذا امیدوارم جناب دکتر منتظر قاِم مستحضر باشند که تبعض جنسیتی الزاما فقط به برتر دانستن مردان گفته نمی شود و به برتر جلوه دادن زنان نیز تبعیض جنسیتی اطلاق می گردد. در نهایت این مقاله به خودی خود در راستای ایجاد ساختار تبعیض جنسیتی فیمنیستی در ذهن خواننده قدم بر میدارد.


نظر شما:
نام:
پست الکترونیکی:
نظر
 
  کد امنیتی:
 
 
 پربیننده ترین مطالب
  بازارها در سقوط قیمت از هم سبقت گرفتند
  ویزای اربعین ۲۳۴ هزار تومان است؛ زائران پول اضافه ندهند
  بانوی ملی‌پوش فوتسال درگذشت
  فرمانده ناجا: خاوری را می‌توانیم یک‌هفته‌ای بازداشت کنیم
  ایستادگی رییسی مقابل گروه‌های فشار
  حضور هافبک محبوب آبی‌ها در تمرین استقلال
  شورای‌شهر، مقصر بی‌ثباتی در شهرداری/ افشانی رفتنی‌ است
  تداوم نزول قیمت سکه؛ پیشنهاد گرانی نان؛ بنزین هم چنان قاچاق می‌شود
  حمله به امید ملی از قاب رسانه ملی
  فراخوان رهبر انقلاب برای الگوی پایه اسلامی ایرانی پیشرفت
  عکس/ پلاکاردهای علیه روحانی در دانشگاه تهران
  تبعات سنگین یک قتل برای ۳ بازیگر مهم
  اسرائیل نگران بهبود رابطه ایران و آمریکا است/ ایران در آمریکا لابی دارد؟
  درآمد ۴٫۴ میلیارد دلاری ترکیه از گردشگری سلامت
  روحانی در جمع دانشجویان چه گفت؟
  روایت آیدین آغداشلو از علاقه‌اش به آثار خوشنویس شهیر
  مولاوردی: مخالفان، مجلس را به توپ بسته اند
  بحثی درباره نمایش جنجالی «بینوایان»
  بارش‌ها ادامه دارد / هوا در تهران خنک‌تر می‌شود
  قانونی که شهرداری به دنبال اجرای آن است؛ اخذ عوارض از جابجایی بار در تهران
  حضور مدیر عامل شرکت سرمایه گذاری صندوق بازنشستگی کشوری در پتروشیمی جم
  امیر حاتمی:اگر در مقابل یاغی‌گری‌ها تلاش نکنیم شاهد ظهور هیتلرهای جدید خواهیم بود
  کشور برتر دنیا برای مهاجران
  پرونده مسمومیت‌های اخیر مصرف مشروبات الکلی در شورای امنیت/نسخه‌های وزیرکشور برای پیشگیری
  خبر خوب مجامع بین‌المللی برای ایران؛ قیمت نفت امسال بالا می‌رود
  ادامه پربیننده ترین مطالب
 
 
 
::  صفحه اصلی ::  تماس با ما ::  پیوندها ::  نسخه موبایل ::  RSS ::  تماس با ما ::  نسخه تلکس

تمام حقوق مادی و معنوی این سایت متعلق به نشان آنلاین می باشد
نقل مطالب با ذکر منبع بلا مانع است.
info@neshanonline.ir
پشتیبانی توسط: خبرافزار